Author Archive

02 Márta: Clár Oifigiúil CLG Ard Mhacha v An Longfort

Written by Brenda. Posted in Clúdach sna Meáin

bliain (4)The year 2013 has been designated as Bliain na Gaeilge, Irish language year, to raise the profile of our national language and encourage us all to use our cúpla focal. The Armagh GAA Culture Committee are doing their utmost to promote the language, offering quarterly all-day courses for all levels of learners, with the last one on Saturday 9 February attracting learners from throughout Armagh, Fermanagh, Drogheda and East Belfast. The next one is planned for Saturday 11 May.

I measc na nGaeilgeoirí ar fhoireann Ard Mhacha tá an t-imreoir leis na Sáirséiligh, Mícheál Mac Stiofáin, agus tá sé ag tabhairt lántacaíochta do Bhliain na Gaeilge. “Smaoineamh iontach é Bliain na Gaeilge a chuireann i gcuimhne dúinn go bhfuil sé fíorthábhachtach ár gcuid Gaeilge a úsáid. Tá A-leibhéal agam sa Ghaeilge agus déanfaidh mé mo dhícheall an Ghaeilge a úsáid níos minice i mbliana. Mar ábhar múinteora, déanaim iarracht an Ghaeilge a chur chun cinn sa seomra ranga. Thosaigh mé ag foghlaim Gaeilge agus mé i gColáiste Cholmáin agus chuaigh mé chuig Coláiste Bhríde Rann na Feiriste agus Coláiste Mhuire Loch an Iúir sa samhradh. Ní thig go leor béime a chur ar thábhacht an eispéiris a fuair mé sa Ghaeltacht, an chraic a bhí agam agus na cairde a rinne mé, agus sílim gur chóir é a chur chun cinn sna scoileanna uilig ar fud an chontae le linn Bhliain na Gaeilge.

Rinne mé Gaeilge ar scoil mar tá an teanga tábhachtach dár gcultúr agus dár bhféiniúlacht. Bhí múinteoir agam as Doire a chuir sé beocht san ábhar, nuair a thuig muid a chanúint cibé. Ní raibh mé ábalta leanúint leis an Ghaeilge ar an ollscoil agus cé go n-úsáidim cúpla focal i gColáiste Mhuire agus ar chleachtadh teagaisc, níl mé chomh líofa is a bhí. Pillfidh mé ar an Ghaeilge nuair a bheas an chéim agam nó ba mhaith liom bheith ábalta í a theagasc sna scoileanna. Ba chóir don CLG níos mó freagrachta a ghlacadh an Ghaeilge a úsáid. D’imir mé le Gaeil Chonamara i mBostún anuraidh. Cainteoirí líofa a bhí in achan imreoir agus ba í an Ghaeilge an chéad teanga ag treanáil agus ag cluichí. Chruthaigh sé atmaisféar speisialta agus mhothaigh mé gur rud nadúrtha, traidisiúnta é sin.  Ba chóir dúinn uilig rud amháin a dhéanamh leis an Ghaeilge a chur chun cinn, fiú amháin cúpla focal a fhoghlaim agus a úsáid i mbliana, Bliain na Gaeilge.

Amongst the Gaeilgeoirí on the Armagh team is Sarsfields man, Michael Stevenson, who fully supports Bliain na Gaeilge. “I think Bliain na Gaeilge is a great idea which reminds us of the importance of using our Irish. I learnt Irish up until A-level and I’m going to make an extra effort this year to use Irish. As a trainee teacher, I try to promote Irish among students and what better year than this to really push our national language. I began learning Irish at St. Colman’s in Newry and attended Gaeltacht colleges in Rann na Feiriste and Loch an Iúir. The importance of the Gaelteacht experience and the friends you meet shouldn’t be underestimated and I hope that it will really be promoted in schools throughout Armagh during Irish language year.

I did Irish at school because the language is important to enhance our culture and identity. We had a great teacher from Derry and he made the subject come to life, at least when we understood his accent. I wasn’t able to keep on Irish at university and although I still speak a few words in St Mary’s and on teaching practice, I no longer have the same fluency. I plan to keep up Irish when I graduate so that I will hopefully be able to teach it in schools to some extent. The GAA needs to take more responsibility to promote Irish. When playing for Connemara Gaels in Boston last summer, all the players were fluent speakers and Irish was the first language at training and matches. This created a wonderful atmosphere and brought an added dimension to our game and it felt very traditional to speak our native language while playing Gaelic.  I look forward to continuing to promote Irish and hope that we all can do something, even if is just trying to pick up a few new words, during this Bliain na Gaeilge.

Líofa agus Bliain na Gaeilge in 2013

Written by Brenda. Posted in Leathanach Baile, Nuacht, Pacáiste Meán

An tAire Carál Ní Chuilín, Aire Cultúir; Julian de Spáinn, Ard-Rúnaí Conradh na Gaeilge; Méabh Ní Chuinneagaín ó Thír Eoghain

An tAire Carál Ní Chuilín, Aire Cultúir; Julian de Spáinn, Ard-Rúnaí Chonradh na Gaeilge; Méabh Ní Chuinneagaín ó Thír Eoghain

Tá Carál Ní Chuilín, Aire Cultúir, ag iarraidh daoine a spreagadh le tabhairt faoi dhúshlán Líofa sa Bhliain Úr, atá ainmnithe mar Bhliain na Gaeilge.

Is tionscnamh é Líofa a thug an tAire isteach i Meán Fómhair 2011 le cuidiú le daoine éirí líofa nó cur lena líofacht agus lena n-úsáid Ghaeilge faoi 2015. Tá beagnach 3500 duine cláraithe le Líofa. Arsa an tAire: “Bliain speisialta a bheidh i 2013 don Ghaeilge ar fud oileán na hÉireann óir tá sí sainithe mar Bhliain na Gaeilge. Ó thús, deireadh na bliana, beidh deiseanna do dhaoine cibé leibhéal Gaeilge atá acu a úsáid nó í a fhoghlaim don chéad uair. “Cuirfidh feachtas Líofa le Bliain na Gaeilge agus is fiú bheith ag faire amach ar a bhfuil ar siúl ar fud an tuaiscirt, lena n-áirítear imeachtaí Gaeilge mar chuid de Sheachtain na Gaeilge i Mí an Mhárta agus Doire, Cathair an Chultúir. “Anois, áfach, an t-am le cur faoi do choinne féin Gaeilge a fhoghlaim i 2013 mar chuid de do rún athbhliana. Cé gur tiomantas agus sprioc pearsanta é Líofa, cuideoimid leat d’eispéireas foghlama a stiúradh agus ranganna Gaeilge agus tacaíocht foghlama a aimsiú má chláraíonn tú le dúshlán Líofa.

“Bliain iontach a bheidh i 2013 do Líofa fosta. Beidh suíomh nua idirlín againn a fheidhmeoidh mar ardán do ghníomhíocht Ghaeilge agus a stiúrfaidh foghlaimeoirí agus iad ag iarraidh cur lena líofacht Ghaeilge. Beidh pacáiste foghlama Líofa mar dhlúthchuid de shuíomh idirlín Líofa, rud a dhaingneoidh obair na ranganna agus na n-acmhainní eile a úsáideann rannpháirtithe Líofa lena spriocanna líofachta a bhaint amach. “Tá mé ag dréim le torthaí an tsuirbhé ar Líofa a rinneadh ar na mallaibh a inseoidh dúinn faoin tacaíocht atá de dhíth orthu siúd atá i bpobal Líofa atá ag iarraidh a scileanna labhartha Gaeilge a fheabhsú.” Labhair Carál Ní Chuilín faoina turas Líofa féin, ar sise: “Bhain mé féin sult as mo bhliain foghlama cé nach furasta dul i ngleic leis na briathra mírialta. Bhí mé sa Ghaeltacht faoi dhó i mbliana fosta, rud a chuidigh go mór liom comhrá Gaeilge a dhéanamh agus tuiscint a bheith agam ar na dúshláin a bhaineann le teanga nua a fhoghlaim. Déan Bliain na Gaeilge de 2013, an bhliain a dtosóidh tú ag foghlaim agus ag feabhsú do chuid scileanna Gaeilge agus cláraigh le Líofa mar chuid de do rún athbhliana – Lean Leat go Líofacht!”

Liofa2_RP

Auld Lang Syne as Gaeilge!

Written by Brenda. Posted in Fiséan, Meáin Ghaeilge, Pacáiste Meán

Éist le Auld Lang Syne as Gaeilge Brú anseo!

Tá na focail thíos:

 

Auld Lang Syne

 

Ó bhun go barr na tíre

‘s ar fud an domhain seo beidh

Na Gaeil ag casadh lámh le lámh

ar oíche Auld Lang Syne

 

Curfá

Ar oíche Auld Lang Syne seo muid,

ar oíche Auld Lang Syne

Ag casadh amach anocht le bród

ar oíche Auld Lang Syne

 

Ó Mhumha go Gaillimh

‘s ar aghaidh ó Thuaidh agus fud

fad Chúige Laighean

Beidh glór an Daingin buailte libh

ar oíche Auld Lang Syne

 

Buíochas le Traic Ó Braonáin agus Ciarán Ó Muirí

Bliain na Gaeilge seolta sa phobal

Written by Brenda. Posted in Nuacht, Pacáiste Meán, Preasráitis, Uncategorized

BLIAIN NA GAEILGE 2013 SEOLTA GO NÁISIÚNTA LE SPRAOI SA PHOBAL

Scaoileadh 120 balún in áiteanna poiblí ar fud na hÉireann Dé Domhnaigh, 25 Samhain 2012 ag SPRAOI SA PHOBAL agus Bliain na Gaeilge 2013 á seoladh agus 120 bliain d’athbheochan na Gaeilge a cheiliúradh.

Cuireadh tús le hathbheochan na Gaeilge in 1893 le bunú Chonradh na Gaeilge, agus tá mar aidhm ag Bliain na Gaeilge na mílte deis úsáide Gaeilge a chur ar fáil don 2 mhilliún den daonra ar an oileán a deir go bhfuil an teanga acu sa lá atá inniu ann. Beidh seoltaí Bhliain na Gaeilge ar bun in Inis, Co. an Chláir; i nDoire; i mBéal Feirste; i nGaillimh; i gCaisleán an Bharraigh (23 Samhain) agus i nGaeltacht Mhaigh Eo.

Níos mó eolais anseo:

 

2013 – Bliain na Gaeilge

Written by Brenda. Posted in Clúdach sna Meáin

2013 - Bliain na Gaeilge

Tá 2013 ainmnithe mar Bhliain na Gaeilge agus rinneadh an bhliain a sheoladh le linn Oireachtas na Gaeilge Dé Sathairn seo caite i Leitir Ceanainn. 

 

Tá an bhliain 1913 roghnaithe mar chomóradh ar bhunú Chonradh na Gaeilge 120 bliain ó shin sa bhliain 1893, tráth go raibh an-bhaol ann don Ghaeilge agus cuma ar an scéal go mbeadh deireadh léi. Tá an-dul chun cinn déanta ó shin ag an gConradh, agus ag neart eagraíochtaí Gaeilge eile a tháinig ar an bhfód le 120 bliain anuas,  leis an nGaeilge a chaomhnú, a bhuanú agus a neartú.

Ní hé sin le rá nach bhfuil fadhbanna móra leis an nGaeilge a láidriú sa tír. Tá meath an-mhór tar éis teacht ar an líon daoine a bhíonn ag úsáid Ghaeilge gach lá sa Ghaeltacht agus tá gá leis an meath sin a stopadh agus a iompú.

Tá sé beartaithe ceiliúradh a dhéanamh ar an dul chun cinn atá déanta leis an nGaeilge a athbheochan le 120 bliain anuas i 2013. Ag an am céanna, bainfear úsáid as an gceiliúradh le deiseanna a thapú chun an Ghaeilge a chur chun cinn ar bhonn uile-Éireann, an Ghaeltacht ach go háirithe san áireamh.

I measc spriocanna Bhliain na Gaeilge tá féilire imeachtaí Gaeilge a eagrú ar bhonn uile-Éireann agus tabharfar cuireadh don phobal agus d’eagraíochtaí de gach saghas páirt a ghlacadh sa chomóradh. Cuirfear béim faoi leith ar chur chun cinn na teanga sna healaíona agus san fhorbairt pobail agus an ról a bhí ag athbheochan na Gaeilge i gcothú ár bhféiniúlacht a cheiliúradh.

Cuirfear tacaíocht ar fáil freisin do scoileanna na tíre le féilire imeachtaí a eagrú don bhliain agus páirt ghníomhach a ghlacadh i mBliain na Gaeilge. Déanfar iarracht faoi leith na Gaeil thar lear a mhealladh le teacht chuig imeachtaí in Éirinn mar chuid de Bhliain na Gaeilge agus Tóstal Éireann 2013.

Cuirfear fáilte roimh ghrúpaí agus roimh dhaoine aonair a bhfuil spéis acu páirt ghníomhach a ghlacadh i mBliain na Gaeilge agus tá gach eolas ar fáil ag www.gaeilge2013.ie.

www.advertiser.ie/galway
Foilsithe ar 8 Samhain 2012 / Foilsithe ar Gaelport.com 8 Samhain 2012

Bliain na Gaeilge 2013 le seoladh ag Oireachtas na Samhna

Written by Brenda. Posted in Clúdach sna Meáin

Seolfar Bliain na Gaeilge 2013 i measc na nGael le linn Oireachtas na Samhna in Óstán an Mount Errigal i Leitir Ceanainn ag 1 a chlog ar an Satharn, 3 Samhain 2012, an deireadh seachtaine seo.

Tá bliain ollmhór á heagrú i 2013 le céad fiche bliain d’athbheochan na Gaeilge á cheiliúradh ar fud na tíre seo agus thar lear an bhliain seo chugainn. Is féile bhliana ar son na teanga í Bliain na Gaeilge, áit a mbeidh imeachtaí spraíúla éagsúla á n-eagrú ar bhonn áitiúil, náisiúnta agus idirnáisiúnta chun an pobal a spreagadh lena gcuid Gaeilge a úsáid go rialta.
Le cúpla mí anuas, bhí eagraíochtaí Gaeilge éagsúla, grúpaí pobail agus grúpaí cultúir eile ag bualadh le chéile gach mí ag obair ar an tionscadal seo.

Beidh féilire d’imeachtaí á cur i dtoll a chéile do 2013 leis an nGaeilge a spreagadh, a neartú agus a chur chun cinn i measc an phobail ar bhonn uile-Éireann, agus buaicphointí a bheith mar chuid lárnach den fhéilire seo.
Tabharfaidh sé seo ardán náisiúnta do ghrúpaí áitiúla i ngach áit sa tír agus thar lear chun iad a spreagadh le príomhpháirt a imirt i mBliain na Gaeilge agus beidh deis ag an rialtas, na gníomhaireachtaí stáit áitiúla, na heagraíochtaí Gaeilge agus Gaeltachta, scoileanna, cumainn óige, Comhaltas Ceoltóirí Éireann, TG4, RTÉ, Aontas na Mac Léinn in Éirinn (AMLÉ) agus eile a bheith mar phríomhpháirtithe leasmhara i mBliain na Gaeilge 2013.

Beidh The Gathering Ireland nó Tóstal Éireann 2013 ar siúl an bhliain seo chugainn chomh maith, agus táthar ag súil nascadh leo siúd chun neart imeachtaí Gaelacha a eagrú i rith na bliana, chun naisc níos láidre a chruthú idir muintir na tíre seo agus ár gcultúr láidir agus ár dteanga dhúchais.

Beidh sraith de thóstail idirnáisiúnta agus d’imeachtaí áitiúla chomh maith le féilte, ceolchoirmeacha, imeachtaí spóirt, ceol, drámaíocht, litríocht agus damhsa ar bun ar son na Gaeilge ar fud na tíre i gcaitheamh 2013.
Tá suíomh nua www.gaeilge2013.ie le gach eolas faoi Bhliain na Gaeilge ag teacht go luath, agus déanfar an togra teanga a sheoladh go náisiúnta i measc an phobail Dé Domhnaigh, 25 Samhain 2012.
Is suíomh nua ildaite a bheidh i gceist le suíomh Bhliain na Gaeilge, le neart eolais ar imeachtaí Gaelacha agus Gaeilge a bheith ar siúl ar fud na cruinne le linn an cheiliúrtha sa bhliain 2013.

Beidh an liosta ollmhór seo d’imeachtaí in áiteanna ina bhfuil Gaeltacht nó Cumainn Ghaelacha bunaithe agus a ndéanann na Gaeil freastal orthu, ar fáil ag www.gaeilge2013.ie amach anseo. Beidh daoine i gCeanada, sna Stáit Aontaithe agus ar fud na hEorpa, san Áise agus san Astráil ábalta a fháil amach céard go díreach atá á reáchtáil ina gceantar féin leis an áis iontach nua seo.
Is féidir teacht ar a thuilleadh eolais maidir le Bliain na Gaeilge 2013 ar www.facebook.com/gaeilge2013 nó ar Twitter @gaeilge2013.

© Foilsithe ar Gaelport.com 30 Deireadh Fómhair 2012

Lean an scéal seo agus @Gaelport ar Twitter: @gaeilge2013 #Gaeilge13 #Gaeilge